Één op tien… verbluffend!

Burn-out. Je kan er niet meer omheen. Overal waar je kijkt, kom je het tegen. Misschien in je eigen werkomgeving, wellicht in je vriendenkring. Een buurvrouw. Je oom. Hopelijk heb je er zelf (nog) geen last van.

Net las ik het artikel “Burn-outs zijn overal: hoe bestrijden we de epidemie van de 21ste eeuw?” in Trends (via trends-knack.be, uit Trends van 13/09/2018). De cijfers zijn alarmerend! “Meer dan één op de tien Vlaamse werknemers en zelfstandigen zitten in de gevarenzone.” Eén op de tien! Dat is ronduit schrikbarend!

Het is een verademing te lezen dat men ondertussen inziet dat een burn-out niet enkel en alleen aan de werkomstandigheden ligt. Ook wie je bent, hoe je in het leven staat, hoe je omgaat met je werk, dat speelt inderdaad allemaal mee. Het artikel zoomt vooral in op wat de werkgevers kunnen doen om hun organisatie, en dan vooral hun menselijk kapitaal, beter te beschermen. Er worden proefprojecten op poten gezet om mensen met de eerste symptomen van burn-out professioneel en beter te kunnen begeleiden.

Er wordt dus wat gedaan. De overheid trekt geld uit. Experts en overheid slagen de handen in elkaar. Er is meer inzicht. En preventie! Binnen een paar jaar kunnen we hopelijk het tij keren. Goed nieuws dus, al bij al.

Als ik artikels zoals dat in Trends  lees dan denk ik: wacht niet tot het te laat is! Begin nu, vandaag, aan het opbouwen van je veerkracht. Wacht niet op de eerste symptomen. Wacht niet tot je lichaam moet overgaan tot drastische maatregelen en je tot rust dwingt. Want dan ben je maanden of jaren out. Waarom niet voorkomen? Het is mogelijk! Ook daar zijn experts het over eens.

luister naar het fluisteren van je lichaam

zodat het niet hoeft te schreeuwen

En toch… Wanneer er initiatieven – laagdrempelig, low-budget, toegankelijk voor iedereen – voorhanden zijn, dan blijft de opkomst vaak verrassend laag. En dat verbaast me! Als er zo’n lessenreeks georganiseerd wordt in mijn dorp en aan een faire prijs, dan zou ik denken: “Inschrijven! Nu!”

Neen dus. Er komen wel wat nieuwsgierigen eens een kijkje nemen. En een paar mensen die reeds aan den lijve ondervonden hebben dat het echt wel werkt, op tijd en stond een adempauze inlassen dankzij een super-eenvoudige oefening. Maar van een echte toeloop kan je niet spreken. Ik vraag me oprecht af waarom er niet meer volk op zulke lessen aanwezig is. Ik vind dat verbluffend, kan dat niet goed plaatsen naast de zorgwekkende berichten in kranten en op de radio.

Speelt er misschien iets anders? Een gevoel van falen, van kwetsbaarheid, van zwakheid, van schaamte, …? Want uiteraard spelen al die emoties mee als blijkt dat je plots niet (meer) opgewassen bent tegen de stress, als je plots niet langer kan doen wat je denkt dat er van jou verwacht wordt. We leven nu eenmaal in een maatschappij die hard en veel uren werken als hoogste goed beschouwt, waar prestatie toch wel heel erg belangrijk is. Waar ‘doen’ belangrijker is dan ‘zijn’. Om dan aan te geven dat het voor jou best even een versnelling lager mag, dat vraagt wellicht meer moed dan ik denk. Of is het omdat aan zelfzorg doen niet in onze aard ligt, ons niet geleerd wordt ook. Nochtans is dat zo hard nodig om je veerkracht te behouden, om elke dag weer voor je passie te kunnen kiezen! Of wacht men liever tot anderen – de baas, het werk, de overheid – de verantwoordelijkheid nemen en in actie komen. Dat maakt me dan een beetje kwaad. Want je kan wel verlangen of zelfs eisen dat je baas of de overheid iets doet om jouw probleem op te lossen, als je zelf niet bereid bent om een stap te zetten, blijft dat een maat voor niets.

Ik heb er werkelijk geen idee van. Het houdt me al een tijdje bezig. Net omdat ik in mijn eigen omgeving zoveel mensen ken die door een burn-out geveld zijn, of bijna. Sommigen zie ik verder strijden, bijna met de moed der wanhoop – griezelig wordt het pas als er zware medicatie bij te pas komt om toch maar te kunnen blijven functioneren…. Sommigen kunnen zelfs bij overduidelijke symptomen maar moeilijk toegeven dat het even niet meer gaat, laat staan er iets aan te gaan doen.

Ondanks alle positieve boodschappen en de duidelijke goodwill van zowel overheid als bedrijfsleven vervult me deze bedenking toch met een beetje wanhoop. Want als er in het hoofd en/of hart van de mensen in de gevarenzone niks veranderd, dan zijn alle initiatieven die overheid en werkgevers nemen misschien tevergeefs.

En dat zou jammer zijn. Voor die één op tien mensen. En hun omgeving.

Wei wu wei
relaxerenleren pauzerenkomma’s en punten inlassen in je dag